Artikel FD Selections: Echscheiding en Pensioen

Tegenwoordig strandt circa 1 op de 3 huwelijken. Ruim 90% van de echtelieden heeft de
Wet Verevening Pensioenrechten bij Scheiding niet uitgesloten en moet dus het pensioen ook verdelen bij de scheiding. Ook samenwonenden hebben vaak in hun samenlevingscontract gelijke bepalingen opgenomen als gehuwden als het gaat om ‘het verbreken van de samenleving’ en pensioen. Mijn ervaring is hierbij wel dat ‘jongeren’ het bij het aangaan en bij het verbreken van de samenleving niet zo nauw nemen met deze afspraken (áls die al gemaakt zijn).

Nu op grond van de gelijke behandeling in 9 van de 10 pensioenregelingen ook een nabestaandenpensioen voor samenwonenden is geregeld, treft ‘pensioenverevening’ en het afscheiden van het partnerpensioen als gevolg van het verbreken van de samenleving, ook hen dus. Het aantal verbroken samenlevingen is nog hoger dan 1 op 3.

Uit onderzoek in verder gebleken dat nagenoeg altijd wordt gekozen voor de standaard eerste oplossing die de Wet Verevening Pensioenrechten bij Scheiding biedt, namelijk verevening.
Dit betekent, behoudens bij een DGA (zie hierna) dat er eigenlijk niets gebeurd. Het tijdens het huwelijk of de samenleving opgebouwde ouderdomspensioen wordt keurig op papier bij helfte verdeeld. En er wordt een briefje naar de uitvoerder gestuurd, zodat deze te zijner tijd rechtstreeks aan de vereveningsgerechtigde kan uitbetalen. Het nabestaandenpensioen wordt volledig voor de ex-partner afgescheiden, maar ingeval van een nabestaandenpensioen op risicobasis, hetgeen inmiddels bij circa 2/3 van de pensioenregelingen het geval is, vervalt dit gewoon. Dat is aandachtpunt nr.1. Er is dus ingeval van overlijden, vóór of na pensioendatum géén nabestaandenpensioen meer. Daar waar bij een voortdurend huwelijk op de pensioendatum een deel van het ouderdomspensioen kan worden omgezet in nabestaandenpensioen, is die optie bij echtscheiding niet mogelijk. Het feit dat er geen deugdelijke nabestaandenvoorziening is getroffen na de echtscheiding is overigens wel een legitieme reden om de scheiding tegen te houden tot dat die voorziening wél is getroffen door de vereveningsplichtige.

Dan aandachtspunt nr. 2. Conversie biedt in tegenstelling tot verevening vele voordelen. Allereerst zijn partijen definitief uit elkaar. En, dat willen ze toch? Anders wordt een van de partijen na 20 of 30 jaar middels een ‘andere (hogere)’ pensioenuitkering automatisch geïnformeerd over het overlijden van de ex…van toen. Raar, toch?! Of de vereveningsplichtige krijgt het ‘voorwaardelijke’ pensioen terug. Of de ex krijgt in plaats van een verevend ouderdomspensioen ineens een nabestaandenpensioen (vaak hoger). Na het toepassen van conversie kunnen vervolgens beide partijen veel beter (financieel) plannen en weten ze ook exact waar ze aan toe zijn, en zijn niet langer afhankelijk van elkaars leven.

Tot slot kunnen de echtelieden, als ze dat zouden willen, hetzij bij het aangaan van het huwelijk, hetzij bij de echtscheiding zelfs nog van de ‘standaard-conversie’ afwijkende afspraken maken. De Wet VPS is immers van regelend recht.

Tot slot, aandachtspunt nr. 3 (en dat blijft mij dus verbazen) vind ik verevening – in ieder geval in de meeste gevallen – raar. Waarom wil je niet definitief uit elkaar als het om het pensioen gaan ? Conversie beidt daarvoor een prima mogelijkheid en kan ook, of nog beter, op maat worden gesneden. Zeker als er een nabestaandenpensioen op risicobasis is, is in alle gevallen conversie voor de ex-partner aanzienlijk beter, omdat die dan bij overlijden van de pensioengerechtigde nog steeds een eigen ouderdomspensioen op de eigen pensioendatum gaat ontvangen. Slechts in uitzonderingsgevallen zal de vereveningsplichtige niet mee willen werken aan conversie; deze is dan ‘zijn/haar’ pensioen definitief kwijt. Maar, de lagere rechter heeft inmiddels in een voorkomend geval al geoordeeld dat er verplicht conversie moest plaatsvinden, omdat de vereveningsgerechtigde (een man in casu) – aanzienlijk - ouder was en alleen ingeval van conversie normaliter nog toe zou komen aan het ontvangen van de pensioenuitkeringen. Ik ben daarom van mening, dat conversie leading/de standaard eerste oplossing in de Wet VPS moet zijn en niet de verevening. Nu de ‘praktijk’ dat niet oppakt, moet het maar wettelijk geregeld worden.

Dan de positie van de DGA. Deze moet ook nog eens een keer, zo heeft de Hoge Raad begin 2007 bepaald, het pensioen van de ex-partner verplicht extern onderbrengen vanuit een eigen beheer-situatie. Dat pleegt een behoorlijke aanslag op de liquide middelen. Vaak meer dan ‘de helft’ van de verplichting zoals die op de balans staat. Waarbij niet uit het oog moet worden verloren, dat de op de balans opgenomen verplichting niet leidend is; dat is de pensioentoezegging van de DGA zelf. Maar, een en ander natuurlijk los nog van het feit of het geld er wel liquide voorhanden is.

Als je dit allemaal weet, dan moet de conclusie zijn: óf niet scheiden óf (nog beter) regelen als het boterbriefje gehaald wordt of het samenlevingscontract getekend. In beide gevallen succes!

Informatie

  • Pensioen Algemeen
  • Donderdag 26 maart 2015

KennisHub

KennisHub Pensioen- &
Life Event Advisering

  • Inspirerende Masterclasses
  • Praktijkgerichte Workshops
  • PE Artikelen & Casuistiek
  • Artikelen & Blogs
  • Stel je vraag
  • PE-geaccrediteerd
  • Mix & Match
  • Jaarlijks PE-certificaat
  • 21 dagen op proef

€ 35 p/m

Volgende licenties: 20% korting Meer Informatie

Eerst aankijken? Word Free Member

  • Wekelijkse nieuwsbrief
  • Artikelen & Blogs
  • 5+ gratis vaktechniek artikelen p/m
  • Schrijf je in voor Masterclasses & Workshops
  • Toegang tot FinSourceOne

Gratis

Volgende Free Members: 100% korting Meer Informatie