Premium | FinSourceOne vaktechniek artikelen

Uitspraken “Handreiking Belangenafweging” door BKR

Sinds het voorjaar van 2018 is het in bepaalde gevallen mogelijk om terechte negatieve BKR-registraties te laten verwijderen. Daartoe moet een verzoek worden ingediend bij de partij die de registratie geplaatst heeft. Om in te schatten of de terechte registratie disproportioneel is, moet een afweging gemaakt worden. De deelnemer (de kredietverstrekker) maakt daarvoor gebruik van de Handreiking Belangenafweging van BKR.

 

Regelmatig komen de klant en de deelnemer er onderling niet uit. Dan kan de klant zijn verzoek tot verwijdering indienen bij de Geschillencommissie van het BKR. In oktober 2019 heeft deze Geschillencommissie drie uitspraken gedaan (gepubliceerd in november 2019), die aangeven welke afwegingen worden meegewogen.

In de drie uitspraken van de Geschillencommissie BKR is telkens sprake van een terechte negatieve registratie. Ook is het argument van de drie klanten om verwijdering te eisen telkens gelijk: ze willen allen graag een hypothecair krediet aangaan, wat niet lukt als gevolg van de negatieve registratie. Elk van de drie klanten komt er niet uit met de partij die de registratie heeft geplaatst en stapt daarop naar de Geschillencommissie.

Ondanks de overeenkomsten hebben de drie uitspraken telkens een andere uitkomst. Dat maakt het interessant om te zien welke argumenten de Geschillencommissie daarvoor aandraagt.

Casus 1 – nr. 1919

Een vrouw heeft een HY-A-registratie in BKR als gevolg van achterstand op de hypotheekbetalingen. Na verkoop van de woning resteerde een restschuld, die leidde tot een RH-codering. De vrouw heeft nu een nieuwe partner met een eigen woning. Omdat ze in het belang van haar kinderen graag zou willen dat ze de woning deels op haar naam krijgt, is het nodig dat ze daarvoor ook deels de hypothecaire lening overneemt. De bank weigert dit, vanwege de negatieve BKR-registratie van de vrouw.

Oordeel Geschillencommissie

De HY-A en RH-registraties zijn het gevolg geweest van een langdurige, zware echtscheiding. De ex-man heeft op geen enkel punt meegewerkt met het beheersbaar maken van de achterstanden of restschuld. Ook de geldverstrekker heeft niet meegewerkt aan het voorkomen van verslechtering van de financiële situatie. Die geldverstrekker heeft alleen de vrouw aangesproken voor voldoening van de restschuld, omdat zij in loondienst is (haar man is zzp’er). De vrouw heeft de hele restschuld van ruim € 40.000 zelf voldaan, hoewel haar ex-man daar eigenlijk ook aan had moeten meebetalen.

De commissie besluit dat de negatieve registratie van de vrouw verwijderd moet worden. Van belang daarvoor zijn de argumenten dat:

  • De vrouw zelf zo snel mogelijk de hele schuld heeft afgelost
  • Ze verder geen negatieve registraties heeft of heeft gehad
  • Het belang van de vrouw om een hypothecair krediet aan te gaan in haar geval groter is dan het belang van de branche om voor haar gewaarschuwd te worden als ware zij een wanbetaler

De vrouw krijg dus volledig gelijk.

Casus 2 – nr. 1920

Een man wil ook een hypothecair krediet aangaan, maar dat lukt niet, omdat hij een A2-codering heeft in BKR, waarvan de man niet zegt af te weten. De code A2 is geplaatst vanwege een lening waarop een achterstand is ontstaan en die geheel opeisbaar is geworden. De codering is veroorzaakt door een krediet uit 2009 – 9 jaar voordat hij de hypotheek aanvraagt. De man stelt dat hij niet weet waarvoor de lening is afgesloten, maar betaalt wel de hele schuld snel af. De man geeft aan nooit post te hebben ontvangen van de kredietverstrekker, vermoedelijk omdat hij is verhuisd. Bovendien geeft de man aan dat hij op zijn huidige adres wel vaker post niet ontvangt, omdat deze kennelijk onderschept zou worden. Ook stelt hij dat zijn ex-vrouw de lening heeft aangevraagd en daarbij zijn handtekening heeft vervalst.

Oordeel Geschillencommissie

De commissie kan niet met zekerheid verifiëren of de handtekening vervalst is of niet. De handtekening lijkt in elk geval erg op die van de man. Daarom zal de commissie voorbijgaan aan dit argument. Daarmee is de A2-registratie op zich terecht. De kredietverstrekker heeft aangegeven (via het ingeschakelde incassobureau) dat aan de klant wel degelijk vele brieven zijn gestuurd naar het adres waarop hij stond ingeschreven. Dat hij daar feitelijk niet verbleef, ligt in de risicosfeer van de man zelf.

De commissie oordeelt in dit geval dat de registratie niet disproportioneel is en daarom moet blijven staan.

 

De belangrijkste argumenten daarvoor zijn, dat:

  • De Geschillencommissie de mening deelt dat de klant zelf verantwoordelijk is voor het doorgeven van zijn feitelijke adres
  • De man de incassoprocedure jarenlang heeft laten voortslepen en een inactieve houding heeft aangenomen – in elk geval totdat hij bleek geen hypotheek te kunnen krijgen
  • De man bovendien nog een andere negatieve BKR-registratie heeft
  • Gezien de bovenstaande argumenten, het belang van de branche groter is dan het belang van de man zelf

De man krijgt dus geen gelijk. De commissie heeft wel een kleine kanttekening: als de man zou kunnen aantonen dat zijn handtekening toch vervalst is, kan hij nog eens een verzoek tot verwijdering indienen.

Casus 3 – nr. 1921

Een man krijgt in juli 2017 het bericht dat zijn krediet opgeëist wordt, vanwege achterstanden. De kredietverstrekker had toen al een A-registratie geplaatst, zonder dat de man hiervoor de verplichte vooraankondiging zegt te hebben ontvangen. Deze A2-registratie staat nu in de weg aan het aangaan van een hypothecair krediet, waarmee hij zich wil inkopen in de woning van zijn vriendin: hij wil de lening aangaan om de woning af te laten bouwen. Het gaat daarbij om een relatief laag hypothecair krediet. De man heeft direct de hele openstaande vordering voldaan. De man heeft al twee keer, via een adviesbureau, geprobeerd van de registratie af te komen, zonder succes. Dit is zijn derde poging.

Oordeel Geschillencommissie

De commissie zit in dit geval met een dilemma: er zijn argumenten die in zijn voordeel werken, maar ook argumenten die tegen hem werken.

 

Zo heeft de man (in zijn voordeel) direct aangifte gedaan van postfraude, omdat hij vermoedde dat post bewust niet werd bezorgd, of onderschept. Maar daar staat tegenover (in zijn nadeel), dat de man zelf de automatische incasso voor de maandbetalingen van het krediet heeft ingetrokken. Daardoor ligt het ontstaan van de achterstanden in zijn risicosfeer, zo oordeelt de commissie.

 

Er zijn wel argumenten, die de commissie mede in zijn voordeel laat wegen:

 

  • Hij heeft de hele schuld (en nog een andere openstaande schuld) binnen 1 week afgelost
  • Hij heeft geen andere negatieve registraties
  • Hij verkeert in een overduidelijk gezonde financiële situatie: hij heeft een eigen woning met een grote overwaarde. Daardoor is het risico dat de man in de toekomst ‘wanbetaler’ zal zijn, erg klein en hoeft de branche niet als zodanig voor hem gewaarschuwd te worden
  • Het belang zich middels een relatief klein hypothecair krediet in te kopen in de woning van zijn vriendin, is groot

Omdat er veel argumenten in het voordeel van de klant zijn, maar hij wel zelf verantwoordelijk is geweest voor het ontstaan van de achterstanden (het intrekken van de automatische incasso), oordeelt de Geschillencommissie, dat de negatieve registratie wel blijft staan, maar dat de registratieduur ingekort moet worden. In principe zou de bestaande negatieve registratie blijven staan tot eind december 2023. De commissie oordeelt dat de registratie vanaf 1 december 2021 verwijderd moet worden.

Conclusie

De uitspraken van de Geschillencommissie BKR tonen aan, dat er niet alleen naar de oorzaak van een negatieve registratie wordt gekeken, maar ook naar het gedrag van de debiteur daarna. Als iemand heel actief heeft gehandeld en er zelf duidelijk alles aan doet de schuld zo snel mogelijk af te lossen, dan wordt eerder in zijn of haar voordeel geoordeeld. Ook de kans dat iemand in de toekomst wanbetaler zal worden, weegt mee: als de huidige financiële situatie positief is, is de kans daarop kleiner en zal eerder in het voordeel van de klant worden geoordeeld.

Informatie

  • Consumptief Krediet
  • EQF 5
  • Dinsdag 19 november 2019
Premium | FinsourceOne vaktechniek artikelen

Je eerste 2 Premium vaktechniek artikelen voor deze maand zijn op.

Meer premium artikelen lezen?
Word dan Member!

Bekijk de Memberships