Artikel Geld en Werk: ZZP-ers en pensioen. Wie durft?

image_pdf

De afgelopen weken is er een aantal rapporten verschenen over ZZP-ers en pensioen. Nou houden die rapporten niet zoveel nieuws in, immers we weten alles al uit eerdere rapporten. ZZP-ers bouwen weinig tot geen pensioen op. En ze hebben geen toegang tot collectieve regelingen en dus geen ‘voordelen’. Ze bouwen geen pensioen op omdat ze het niet willen, omdat ze ‘er geen zin in hebben om zich er in te verdiepen’ of eenvoudigweg niet omdat ze geen geld hebben. Veel ZZP-ers zeggen: ik regel het zelf wel. Via het aflossen van mijn hypotheek, zodat ik minder woonlasten heb na pensionering. Via gewoon sparen en/of ik hoop dat mijn bedrijf voldoende geld gaat opleveren c.q. waard wordt. Dat is eigenlijk een beetje hoe het vroeger ook ging met ‘zelfstandigen’. Ze spaarden en hoopten op de ‘waarde van hun bedrijf’. Zeker het eigen bedrijfspand was daar onderdeel van. Of dat écht realiteit is geworden bij velen, met name bijvoorbeeld winkeliers, betwijfel ik. De tweede groep heeft geen zin om er zich in te verdiepen. Het gevaar is dat ze dan nu een goed inkomen hebben en daar naar leven, en na pensionering terugvallen op een aanzienlijk lager inkomen (AOW) en niet meer ‘rond’ kunnen komen én daardoor  terugvallen op de maatschappij. Zeker voor zorg. Dat is eigenlijk niet eerlijk en solidair: het is immers een beetje, nu lekker rijk leven en na mij de zondvloed.

Dé oplossing ligt mijns inziens in een ‘verplichte  pensioenopbouw’ ook voor  ZZP-ers: via een stijgende inkomensstaffel, van ongeveer 5% van het inkomen/winst voor een 25-jarige, tot 15 á 20% voor een 60-jarige. Daarmee bereik je geen ‘70%’ vanaf pensioendatum, maar het is een goede aanvulling. Heb je geen inkomen – dat geldt dus voor de 3e groep – dan hoeft je niet mee te doen. Tenslotte krijgt iedereen AOW en daarvan heeft het CPB eind vorig jaar nog gesteld dat dat op/boven de armoedegrens ligt. Wel is het dan natuurlijk een probleem voor ZZP-ers die wél nog hypotheeklasten moeten betalen na pensionering – vanaf nu zet ik die ‘standaard pensioendatum’ overigens op 67 in plaatst van 65 jaar!

Ik kan mij daarbij dan een systeem voorstellen waarbij je niet per se je pensioengeld a. buiten je bedrijf en b. bij een bank/verzekeraar/pensioenfonds hoeft te reserveren. Maar dat is een kwestie van uitvoering. Allereerst moet er een keus gemaakt worden of ZZP-ers pensioen moeten opbouwen, daarna komen de antwoorden op de vragen waar en hoe. Vooralsnog wordt er alleen maar gepraat, dus het zal nog wel 2 á 5 jaar duren schat ik in! Tot die tijd blijft een ZZP-er dus gewoon een (al dan niet gedwongen) ondernemer en moet ‘gewoon’ voor zichzelf zorgen, dus ook voor z’n eigen oudedag. Denkt u daarbij dan ook wel goed aan uw nabestaanden en uw eigen arbeidsongeschiktheid. Die risico’s kunnen zich immers ‘nu’ voordoen. Van de oudedag kunt u precies uitrekenen wanneer die voor u aanbreekt.

mr Theo Gommer MPLA is partner bij Akkermans & Partners Legal & Advice te Tilburg, waar hij tevens directeur van het Wetenschappelijk Bureau is. Daarnaast is hij advocaat bij Gommer & Partners Pensioen Advocaten en voorzitter van de Nederlandse Orde van PensioenDeskundigen.

Theo Gommer
Over Theo

Mr. J. Theo Gommer MPLA CCFP (1966) is managing partner bij de &Gommer Pensions Group, bij Gommer & Partners Pensioen Advocaten en bij de Visitatie Commissie Pensioenfondsen. Hij was tot 2018 voorzitter van de Nederlandse Orde van PensioenDeskundigen. Verder is hij actief als [...]

Bekijk profiel