Die cijfers kloppen op zichzelf, maar cijfers zijn slechts getallen

image_pdf

‘Die cijfers kloppen op zichzelf, maar cijfers zijn slechts getallen.

Aldus een hoogleraar van de VU. Maar wat zit er achter de cijfers?
Bij de voorstellen om een pensioenregeling te veranderen zien wij nogal eens dat de voorgestelde wijziging veel te rooskleurig wordt voorgesteld.

Een (adviseur van de) werkgever moet alle informatie volledig en duidelijk geven. Hierover zijn rechters de afgelopen jaren duidelijk geweest. De ondernemingsraad moet hier ook om vragen.

Maar hiervoor is wel pensioenkennis nodig. En hoe je het wendt of keert: pensioendeskundige ben je niet zo maar. Wat zijn de juiste vragen en kun je door het advies van de pensioenadviseur heen kijken?

Het valt mij op dat veel werkgevers blijkbaar de opdracht geven aan een pensioenadviseur om het rapport waarin wordt uitgelegd dat het veranderen van pensioensysteem toch best erg gunstig voor de werknemers lijkt. Totdat je zelf gaat rekenen. Of misschien doen veel pensioenadviseurs dit uit zichzelf wel. Het begrip om de lasten van de werkgever te beperken en dit te doen door de uitgestelde salarissen van werknemers te verlagen is groot. De werkgever betaalt immers de pensioenadviseur.

Maar hier kunnen best opmerkingen bij geplaatst worden, zoals:

  •  Wordt bij de voorgestelde pensioenverandering ook voldoende de negatieve scenario’s geschetst;
  •  Wordt bij de pensioenverandering voldoende duidelijk aangegeven wat er  veranderd;
  •  Wordt bij de voorgestelde pensioenverandering niet de volledige consequenties  aangegeven
    (wel de cijfers, maar niet het achterliggende)?

Steeds vaker komen werknemers(vertegenwoordigingen) erachter dat de pensioenopbrengsten van het veranderde pensioen tegenvallen en anders zijn dan wat werd voorgespiegeld bij de gepresenteerde verandering. Zo zijn er veel schrijnende gevallen waarbij het pensioen meer dan 50% lager is dan wat werd aangenomen. Werknemers met 40 jaren dienstverband en een pensioen dat niet in verhouding staat tot hun inkomen.

De uitspraken van rechters gaan de kant op van misleiding door de werkgever en schadeloosstelling van de gedupeerde werknemers.

Pensioenverzekeraars willen graag af van de pensioengaranties. Veel (adviseurs van) werkgevers hebben liever een flexibele beschikbare premieregeling dan een gegarandeerd pensioen en een lagere pensioenpremie. De meeste werknemers hebben veel liever een gegarandeerd (middelloon) pensioen en als zij mogen kiezen, dan kiest 99% van de werknemers niets, zodat de zogenaamde flexibiliteit geen argument blijkt te zijn.

Overstappen naar een beschikbare premieregeling betekent voor werkgevers dat de lasten gegarandeerd zijn en geen grote fluctuaties kennen (zoals de afgelopen periode vanwege de lagere rente).

Voor de werknemer kan dit betekenen dat het risico op minder rendement dan ingerekend een lager pensioen betekent en als wel een goed rendement wordt behaald het meerdere naar de pensioenuitvoerder of werkgever gaat. En of dit laatste ook voldoende duidelijk wordt gemaakt?

Maak gebruik van het recht om deskundigen in te schakelen (bv WOR 16 en 23A). De pensioenadviseur met als specialisatie ondernemingsraden herkent het wanneer de OR op het verkeerde been dreigt te worden gezet.

Tip: reken uit of vraag welke invloed de hogere pensioenpremie heeft op de totale loonsom.
50% stijging van de pensioenkosten is veel, maar 3% stijging van de totale loonkosten klinkt erg anders.

Gerard van der Toolen
Over Gerard

Gerard van der Toolen verzorgt, namens Stichting Pensioenopleidingen en Advisering voor Ondernemingsraden, opleidingen en ondersteuning van ondernemingsraden bij veranderingen van het verzekerde inkomen. Gerard heeft in meer dan 30 consultancyjaren meer dan 1.000 pensioenregelingen helpen [...]

Bekijk profiel