Kan pensioenfonds nietigheid van Convenant in roepen dat zij zelf heeft afgesloten?

In de kwestie die Rechtbank Noord-Nederland recentelijk behandelde, ging het om de vraag of een onderneming die voertuigen, die betrokken zijn bij een aanrijding dan wel gestrand door pech, bergt en transporteert, onder de werkingssfeer van Bpf Vervoer valt.

 

In verband met een mogelijke overlap tussen de werkingssfeer van Bpf Vervoer en Pensioenfonds Metaal en Techniek (PMT) hebben deze twee pensioenfondsen op 17 april 2012 een convenant gesloten. Daarin is opgenomen dat bedrijven die zich bezighouden met het takelen en bergen onder omstandigheden onder PMT kunnen worden gerekend en dat dit tot uitvoeringstechnische problemen leidt. De twee pensioenfondsen hebben vier situaties onderscheiden.

 

Vervolgens schrijft Bpf Vervoer in december 2012 de onderhavige onderneming aan en geeft aan dat zij heeft vastgesteld dat de onderneming tot de eerste situatie behoort, zodat aansluiting bij Bpf Vervoer niet speelt. Echter, een vereiste voor de eerste situatie, is dat sprake is van een aansluiting bij PMT. De onderneming past al wel jarenlang die cao toe, maar is, mede door toedoen van Bpf Vervoer, niet aangesloten bij PMT.

 

In 2013 komt Bpf Vervoer op dit standpunt terug en neemt het standpunt in dat de onderneming moet aansluiten bij haar pensioenfonds. De werkgever beroept zich op het convenant. Daarbij komt dat het uitvoeren van reparaties, een eerste berging, het onderhoud van eigen wagenpark en werkzaamheden in het bandenhotel, meer dan 50% van de omzet bedraagt. Een eventuele tweede berging beslaat maar 5 – 10% van de omzet. Derhalve is de werkgever van mening dat zij niet onder Bpf Vervoer valt.

 

Bpf Vervoer neemt het standpunt in dat geen beroep gedaan kan worden op het convenant, omdat dit nietig is, nu sprake is van een dwingendrechtelijke aansluiting bij Bpf Vervoer. En als het convenant wél van toepassing is, kan de werkgever er geen beroep op doen, omdat het bedoeld is voor onduidelijke situaties en de situatie van de werkgever is duidelijk.

 

De rechter volgt het pensioenfonds én de werkgever niet. Allereerst oordeelt de rechtbank dat Bpf Vervoer als contractspartij niet de nietigheid van het Convenant kan inroepen, nu zij reeds richting de werkgever een beroep op het Convenant heeft gedaan. Vervolgens is de rechtbank van mening dat in de onderhavige situatie géén sprake is van een duidelijke situatie, waardoor het Convenant van toepassing is. De rechtbank is echter ook van mening dat de werkgever geen beroep kan doen op de eerste situatie die het Convenant regelt, omdat hiervoor vereist is dat aangesloten is bij PMT.

 

In het Convenant is ook een bepaling opgenomen dat als de vier situaties niet van toepassing zijn, een zogenaamd ‘onvoorzien geval’, een commissie hierover een oordeel kan geven. Gezien de bedoeling van het Convenant, is de rechter van mening dat hiervan sprake is. De overlegcommissie wordt door de rechter als deskundige aangewezen.

De Overlegcommissie heeft aangegeven dat er verschillende definities van ‘berging’ zijn. PMT zou op dit punt naar aanleiding van het Convenant haar verplichtstellingsbeschikking aanpassen, maar dat is nog niet gebeurd. De Commissie is ook van mening dat een onderdeel van berging ook vervoer is. Als dit in belangrijke mate zo is, zou Bpf Vervoer van toepassing zijn.

 

De rechter volgt de commissie hierin niet. Taalkundige uitleg van de cao en het Convenant, maar ook de bedoeling van partijen bij dat Convenant, kunnen die opvatting niet volgen. Hieruit blijkt juist dat berging onder de werkingssfeer van PMT zou moeten vallen. De vorderingen van Bpf Vervoer tot aansluiting bij en premiebetaling aan Bpf Vervoer worden dan ook afgewezen.

 

Rechtbank Noord-Holland, 4 september 2018, ECLI:NL:RBNHO:2018:4354

Linda Evers
Over Linda

Mr. Linda Evers MPLA is sinds 2004 werkzaam als advocaat bij Gommer & Partners, daarvoor was zij werkzaam bij diverse verzekeraars en pensioenfondsen als pensioenjurist. Zij is lid van de Nederlandse Orde van PensioenDeskundigen, treedt regelmatig op als docent en publiceert in [...]

Bekijk profiel