Op weg naar het nieuwe pensioenstelsel

image_pdf

We zijn – al jaren – volop bezig met het nieuwe pensioenstelsel. Na de Perspectiefnota van staatssecretaris Klijnsma als reactie op de 4 SER-varianten (van collectief naar individueel) heeft het CPB nu onderzocht dat een collectief systeem tot (maximaal) 7% meer oplevert dan een individueel systeem.

De Pensioenfederatie heeft inmiddels van alle varianten er twee vergaand onderzocht: een ambitieovereenkomst met collectieve risicodeling (het huidige contract maar dan verbeterd) of een persoonlijk pensioenvermogen met uitgebreide risicodeling.

Beide varianten hebben uiteraard hun voor en nadelen. Bij de ambitieovereenkomst blijft de discussie over buffers en dekkingsgraden en rekenrente overeind, maar sluit goed aan bij de huidige situatie en levert maximaal 7% meer op.

Het persoonlijke pensioenvermogen past uiteraard veel beter bij de huidige arbeidsmarkt en de positie van jongeren. Ook zaken als waardeoverdracht, pensioenverevening zijn dan veel eenvoudiger te realiseren.

Ik zou dan ook niet voor de collectieve variant maar juist voor de individuele variant kiezen: alleen risicodeling bij overlijden, arbeidsongeschiktheid en langleven. Individueel en ‘uitgebreide risicodeling’ acht ik bijna contradictio in terminus. Dat het pensioengeld collectief belegd kan worden lijkt mij evident, maar laat dat ook gewoon een keus zijn van de deelnemer. Ook dan valt ongetwijfeld nog collectief voordeel te halen.

Twee belangrijke aandachtspunten. De ambitieovereenkomst sluit aan bij de huidige pensioenregelingen bij (bedrijfstak)pensioenfondsen. De pensioenwereld bestaat echter ook verzekeraars en PPI’s. Het zou beter zijn een pensioensysteem te onderzoeken zonder naar de positie van uitvoerders te kijken.

Mede gelet op de grote groep ZZP-ers/free-lancers/flexwerkers past verder een individueel systeem uiteraard veel beter. Het zou goed zijn om het nieuwe pensioenstelsel te ontwerpen ook gelet op hun positie. Het komt al met al op mij over op koudwatervrees – in combinatie met – gebrek aan – kennis van individuele produkten en de communicatie daarvan (lees internet). Hoe langer het echter nog duurt des te meer we automatisch ‘wegdrijven’ van het uitgangspunt van collectief en toegezegde uitkeringen. Ook het feit dat de Pensioenfederatie bij een minder collectief systeem vreest voor verdere druk op de verplichtstelling bevestigt eigenlijk al dat we daarvoor dus niet moeten kiezen en de verplichtelling beter kunnen inruilen voor een pensioenplicht. Ook voor ZZP-ers.

Theo Gommer
Over Theo

Mr. J. Theo Gommer MPLA CCFP (1966) is managing partner bij de &Gommer Pensions Group, bij Gommer & Partners Pensioen Advocaten en bij de Visitatie Commissie Pensioenfondsen. Hij was tot 2018 voorzitter van de Nederlandse Orde van PensioenDeskundigen. Verder is hij actief als [...]

Bekijk profiel